لیزینگِ سرمایه ای درمقابل لیزینگِ عملیاتی

لیزینگ سرمایه ای و لیزینگ عملیاتی دو نوع لیزینگ با قوانین متفاوت هستن.

هدف از یادگیری: تشخیص لیزینگ سرمایه ای از لیزینگ عملیاتی.

لیزینگ چیه و در مبادلات اقتصادی چه جایگاهی داره؟ " آموزشی

نکات کلیدی

  • درطول مدت لیزینگ، مؤسسه ی مالی مالک قانونی داراییه. با این حال، طرف اجاره کننده بر این دارایی تسلط داره و می تونه امتیازات یا خطراتی واسه این مالکیت (اقتصادی) بسازه.
  • لیزینگ عملیاتی، لیزینگیه که مدت زمان اون در مقایسه با عمر مفید دارایی یا چیزی که به شکل لیزینگ اجاره داده می شه (هواپیما، کشتی و چیزای دیگه ای به جز اینا) کوتاه تره.
  • برخلاف لیزینگ مالی یا فاینانس، در آخر دوره لیزینگ عملیاتی، مالکیت دارایی به شخص اجاره کننده انتقال داده نمی شه بلکه طرف اجاره دهنده مالک اون باقی می مونه.

اصطلاحات کلیدی

ارزش فعلی: ارزش فعلی، که با عنوان ارزش فعلی تنزیل شده هم شناخته می شه، ارزش دارایی در تاریخ مشخصِ پرداخت یا یه سری از پرداخت هاست که در زمانای دیگر انجام می شه.

لیزینگ سرمایه ای

لیزینگ سرمایه ای (یا مالی) یه جور لیزینگه. این نوع لیزینگ، قراردادی تجاریه که در اون:

  • اجاره کننده (خواسته کننده یا وام گیرنده) یه جور دارایی رو انتخاب می کنه (که می تونه یه جور لوازم، وسیله نقلیه یا نرم افزار باشه)؛
  • طرف اجاره دهنده (شرکت یا مؤسسه ی مالی) دارایی رو خریداری می کنن؛
  • اجاره کننده درطول مدت لیزینگ از این دارایی استفاده می کنه؛
  • اجاره کننده در ازای استفاده از این دارایی، مجموعه هزینه هایی رو پرداخت می کنه؛
  • اجاره دهنده بخش کلی ای از هزینه های دارایی یا تموم اونو ضمنا ی بهره دریافت شده در اجارهای پرداختی به وسیله خواسته کننده دریافت می کنه؛
  • خواسته کننده این اختیار رو داره که مالکیت دارایی رو به دست آورد (یا با پرداخت آخرین بخش از پرداختا یا قیمت مشخص شده واسه اختیار خرید دارایی با تخفیف)؛

شرکت مالی درطول مدت لیزینگ، مالک قانونی دارایی دلخواه به حساب میاد. با این حال اجاره کننده بر این دارایی تسلط داره و می تونه امتیازات یا خطراتی رو واسه این مالکیت (اقتصادی) بسازه.

  • طبق استانداردهای حسابداری در آمریکا، لیزینگ مالی (سرمایه ای)، یه جور لیزینگه که کمه کم یکی از قوانین زیر واسه اون صدق می کنه:
  • مالکیت دارایی در آخر دوره لیزینگ به طرف خواسته کننده انتقال داده شه.
  • در قرارداد لیزینگ خواسته کننده از اختیار خرید دارایی مورد توجه با قیمتی پایین تر از ارزش مساوی ی اون در بازار بهره مند باشه.
  • مدت لیزینگ برابر ۷۵ درصد عمر مفید حدسی واسه دارایی مربوطه یا بیشتر از اون باشه.
  • ارزش فعلی مبالغ پرداختی، برابر ۹۰ درصد قیمت دارایی یا بیشتر از اون باشه.

لیزینگ عملیاتی

لیزینگ عملیاتی، یه جور قرارداد لیزینگه که دوره اون در مقایسه با عمر مفید دارایی یا لوازم تحت اجاره (یک هواپیما، کشتی یا …) کوتاهه. معمولا از لیزینگ عملیاتی واسه در اختیار گرفتن لوازم واسه یه مدت کوتاه استفاده می شه. اینطوری، مثلا میشه هواپیمایی رو که ۲۵ سال عمر مفید اقتصادی داره با قرارداد لیزینگ عملیاتی به مدت ۵ سال به یک خط هوایی اجاره داد.

در این قرارداد، اجاره دهنده لوازم دلخواه رو در ازای پرداخت دوره ای اجاره به خواسته کننده می سپارد. لیزینگ عملیاتی هوشمندانه ترین روش واسه واگذاری لوازم صنعتی به نهادای خارجیه. با این کار به جای اینکه شرکت دارایی خود رو به یه جور سرمایه گذاری که بدون ارزش افزوده باشه بسپارد، اونو به هسته ی اصلی تجارت و ارزش گذاری خود اختصاص می ده.

برخلاف لیزینگ مالی یا فاینانس، در آخر دوره لیزینگ عملیاتی، مالکیت دارایی به فرد خواسته کننده منتقل نمی شه، و طرف اجاره دهنده، خود مالک دارایی باقی می مونه. بر این پایه، در آخر دوره لیزینگ عملیاتی خواسته کننده چند گزینه داره:

  • قرارداد لیزینگ رو ادامه بده؛
  • لوازم یا دارایی واگذار شده رو برگردونه؛
  • لوازم دیگری رو به خدمت بگیره؛
  • لوازم رو تعمیر کنه؛
  • لوازم رو با قیمتی برابر ارزش اون در بازار بخره.

اثر لیزینگ بر صورت مالی سود و زیان

انعقاد قراردادای لیزینگ، می تونه اثرات زیادی بر صورتای مالی مختلفِ اجاره دهنده و اجاره کننده بزاره.

هدف از یادگیری: تشخیص تأثیراتی که اجاره دادن دارایی به شکل لیزینگ، بر صورتای مالی سود و زیاد هر دو طرف (اجاره دهنده و اجاره کننده) می ذاره.

نکات کلیدی

  • لیزینگ درواقع روش هایی جانشین واسه خرید دارایی موردنیاز عملیات یا فروش یک دارایی بدون استفادهه.
  • خواسته کننده یا شخصی که دارایی رو اجاره می کنه با پرداختن هزینه های کمتر (البته در بلندمدت) سود می بره. فرد اجاره دهنده هم با دریافت مبالغ پرداختی در ازای دارایی واگذارشده که تا پیش از این قرارداد به اندازه لازم استفاده کرده نمی شده، از فایدهایی بهره مند می شه.
  • لیزینگ سرمایه ای معمولا مالکیت دارایی تحت اجاره رو در آخر مدت قرارداد به فرد خواسته کننده انتقال می ده، درحالی که در لیزینگ عملیاتی معمولا دارایی واسه استفاده به وسیله شخص خواسته کننده (و نه مالکیت پایانی) بهش اجاره داده می شه.
  • لیزینگ سرمایه ای و عملیاتی واسه هر دو طرف اجاره دهنده و خواسته کننده امتیازات اقتصادی متفاوتی دارن. لیزینگ سرمایه ای به دلیل انتقال مالکیت در آخر اون اثر بیشتری بر صورت وضعیت مالی می ذاره.

اصطلاحات کلیدی

  • لیزینگ عملیاتی: لیزینگ عملیاتی معمولا در مقایسه با عمر دارایی تحت اجاره کوتاهه و در آخر این نوع قرارداد، مالکیت دارایی به طرف مقابل انتقال داده نمی شه.
  • لیزینگ سرمایه ای: لیزینگ سرمایه ای معمولا دوره ای طولانی داره، که شاید به اندازه عمر دارایی تحت اجاره باشه. این نوع قرارداد اثر قابل توجه ای بر صورت وضعیتای مالی داره چون که ممکنه در انتهای اون مالکیت دارایی به فرد دیگری منتقل شه.

لیزینگ روش هایی جانشین واسه خرید یا فروش دارایی یا املاک و مستغلاته. شخص خواسته کننده واسه به دست آوردن حق استفاده از یک دارایی مشخص مبالغی رو به اجاره دهنده پرداخت می کنه (یعنی فرد اجاره دهنده مالک داراییه و خواسته کننده اونو واسه یه مدت مشخص اجاره می کنه.) واسه هر سازمان، قرارداد لیزینگ درطول فرایند حسابرسی، اثرات قابل توجه ای بر صورتای مالی داره. واسه ارائه گزارشای دقیق از صورت وضعیتای سود و زیان و ترازنامه باخبر شدن از مفاهیم حسابداری در هر سازمان (اجاره دهنده یا اجاره کننده) لازمه.

لیزینگ سرمایه ای و عملیاتی

لیزینگ چیه و در مبادلات اقتصادی چه جایگاهی داره؟ " آموزشی

در علم حسابداری، اجاره به سبک لیزینگ رو میشه به دو حالت عملیاتی یا سرمایه ای (یا همون لیزینگ مالی) تقسیم کرد. لیزینگ عملیاتی به شکل دارایی یا بدهی گزارش داده نمی شه (یعنی در ترازنامه اشاره نمی شه) بلکه با پرداخت تدریجی اجارها، به عنوان هزینه در صورت مالی سود و زیان مطرح می شه. اما لیزینگ سرمایه ای با توجه به ارزش فعلی کل مبالغ پرداختی، به عنوان دارایی و بدهی محاسبه و ثبت می شه (اما ارزش اون هیچوقت بیشتر از ارزش مساوی ی بازار واسه دارایی مربوطه نمیشه.)

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   قرارداد لیسانس چیه و چه ویژگی هایی داره؟ "

قوانین لیزینگ سرمایه ای

واسه تشخیص اینکه یک قرارداد لیزینگ از نوع سرمایه ایه یا عملیاتی، توجه به قوانین زیر می تونه مفید واقع شه:

  • خواسته کننده در آخر مدت قرارداد، مالکیت دارایی رو به دست میاره
  • در آخر دوره لیزینگ، به خواسته کننده قراردادی دارای تخفیف واسه خرید دارایی تحت اجاره پیشنهاد می شه. این یعنی خواسته کننده می تونه دارایی رو با قیمتی پایین تر از قیمت مساوی در بازار بخره.
  • مدت قرارداد لیزینگ برابر ۷۵ درصد عمر اقتصادی دارایی یا بیشتره.
  • ارزش فعلی کل پرداختای انجام شده در لیزینگ (MLP) باید کمه کم برابر با ۹۰ درصد از ارزش مساوی ی بازار واسه دارایی مربوطه یا بیشتر باشه.

اگه هر یک از قوانین بالا درمورد قرارداد لیزینگ درست باشه، اون قرارداد لیزینگ سرمایه ای حساب می شه و بر داراییا و بدهیای ثبت شده در ترازنامه موثر هستش. درغیراین صورت، قرارداد به عنوان هزینه درنظر گرفته می شه و در صورت مالی سود و زیان به عنوان لیزینگ عملیاتی به ثبت می رسه.

حسابداری از دیدگاه خواسته کننده

درطول مدت لیزینگ، شرکت یا نهاد خواسته کننده اجاره بها رو به عنوان یکی از هزینه ها (بدهیا) به حساب میاره و درصورتی که قرارداد از نوع لیزینگ عملیاتی باشه، اونو به شکل مبلغ قابل پرداخت اعتباری یا نقدی درنظر میگیره. از دیدگاه صورت مالی سود و زیان، هزینه متحمل شده، برابر با کل اجارهای پرداخت شده درطول مدت گزارشه.

اما در قرارداد لیزینگ سرمایه ای، خواسته کننده اجاره رو به عنوان هزینه ثبت نمی کنه. با اینحال به دلیل طبقه بندی داراییای اجاره ای، باید درصورت امکان اصلاحاتی در مقدار بهره و استهلاک ذکرشده در صورت مالی سود و زیان انجام شه. با گذشت زمان، استهلاک و بهره با ارزش مبالغ پرداختی به عنوان اجاره برابر میشه.

از دیدگاه خواسته کننده، شرایطی هست که در اون حسابداران باید از تغییرات انجام شده در داراییا یا قراردادهای منعقدشده با خواسته کننده آگاهی داشته باشن:

  • درصورت بهتر ساختن دارایی: اگه روی دارایی یا لوازم تحت اجاره اصلاحاتی انجام شه و بهتر ساختن صورت گیرد، این تغییرات باید به سرمایه تبدیل شه و درطول مدت لیزینگ، از مقدار اجارهای پرداختی کم کرده شه. اگه فرد یا نهاد اجاره دهنده مبلغی رو به طور نقدی واسه بهتر ساختن به خواسته کننده پرداخت کنه، این هزینه به عنوان کاهش در میزان اجاره درنظر گرفته می شه و درطول مدت قرارداد لیزینگ از کل اجارها کم کرده میشه.
  • اجاره ی درصدی: بعضی از قراردادها درصورتی که فروش به مقدار معینی برسه درصدی رو واسه فرد اجاره دهنده درنظر می گیرن (این شرایط معمولا درمورد خرده فروشی اتفاق میفته.) مثلا خواسته کننده تصمیم میگیره که اگه مغازه بیشتر از ۱۰۰۰۰۰ دلار فروش داشته باشه، ۱۰ درصد از بقیه درآمد فروش به صاحب ملک تعلق بگیره.

حسابداری از دیدگاه اجاره دهنده

لیزینگ چیه و در مبادلات اقتصادی چه جایگاهی داره؟ " آموزشی

در قرارداد لیزینگ عملیاتی، مالکیت دارایی در اختیار اجاره دهنده باقی می مونه و باید در صورت وضعیت مالی (ترازنامه) به عنوان دارایی مشخص شه. سود اجاره، به عنوان مبلغ بدهی که باید نقد یا دریافت شه به ثبت می رسه.

واسه لیزینگ سرمایه ای – اجاره دهنده حساب دریافتی واسه ارزش فعلی اجارها رو در قسمت بدهیا، و هرگونه دارایی واسه خود رو در قسمت بستانکاریا قرار می ده. درهنگام پرداخت نقدی سرمایه، شرکت اونو در قسمت بدهیا ثبت نشون میده و مقادیر قابل دریافت و درآمدهای دریافت نشده (بهره) رو در قسمت بستانکاریا ثبت می کنه.

امتیازات لیزینگ

امتیاز اصلی لیزینگ، در توانایی به دست آوردن داراییا، بدون نیاز به خرج کردن پول نقده.

لیزینگ چیه و در مبادلات اقتصادی چه جایگاهی داره؟ " آموزشی

اهداف یادگیری: توانایی توضیح اینکه یک شرکت چیجوری می تونه با اجاره دادن لوازم خود سود ببره.

نکات کلیدی

  • لیزینگ فرآیندیه که شرکت از راه اون می تونه در ازای پرداخت یه سری از قسطای قراردادی، دوره ای و دارای توانایی کسر مالیات، از حق استفاده از یک دارایی ثابت بهره مند شه.
  • ممکنه داراییای سرمایه ای دچار نوسان شن. در قرارداد لیزینگ، خطرای مربوط به دارایی به طرف اجاره کننده منتقل می شه اما اگه بازار دارایی درطول زمان رشد ثابتی رو نشون داده باشه، تجارت و کسب وکاری که به دارایی تحت اجاره متکی باشه، درواقع در حال از دست دادن سود سرمایه.
  • استهلاک داراییای سرمایه ای، از نظر گزارشای مالی و مالیات، نسبت به هزینه های معمولی کار و کاسبی فرق داره.
  • لیزینگ می تونه در کسب و کاری که انتظار میره در مدت تقریبا کوتاهی رشد داشته باشه، انعطاف پذیری بیشتری بسازه، چون خواسته کننده معمولا موظف نیس که در انتهای مدت قرارداد اونو تمدید کنه.

اصطلاحات کلیدی

سرمایه بر (Capital-intensive): سرمایه بری یا شدت سرمایه اصطلاحیه که واسه مقدار سرمایه ثابت یا واقعی موجود در مورد بقیه عوامل تولید، به ویژه نیروی کار استفاده می شه.

مروری بر معنی لیزینگ

لیزینگ فرآیندیه که شرکت از راه اون می تونه در ازای پرداخت یه سری از قسطای قراردادی، دوره ای و و دارای توانایی کسر مالیات، از حق استفاده از یک دارایی ثابت بهره مند شه.

در این نوع قراردادا یک خواسته کننده (اجاره کننده) و یک اجاره دهنده هست. خواسته کننده طرفیه که خدمات یا داراییا رو طبق قراردادِ اجاره دریافت می کنه، درحالی که اجاره دهنده مالک دارایی هاست.

امتیازات لیزینگ

لیزینگِ داراییا می تونه امتیازات مالی زیادی واسه کسب وکارها داشته باشه، که میشه اونو اینطور گفت:

  • لیزینگ نسبت به خرید نیازمند سرمایه نقدی کمتریه، پس اگه شرکتی درمورد سرمایه نقدی خود محدود کردنایی داره، می تونه با استفاده از قراردادهای لیزینگ، در مقایسه با خرید، با سرعت بیشتری رشد کنه.
  • ممکنه داراییای سرمایه ای دچار نوسان شن. در قرارداد لیزینگ، خطرای مربوط به دارایی به طرف اجاره کننده منتقل می شه، اما اگه بازار دارایی درطول زمان رشد ثابتی رو نشون داده باشه، تجارت و کسب وکاری که به دارایی تحت اجاره متکی باشه، درواقع در حال از دست دادن سود سرمایه.
  • استهلاک داراییای سرمایه ای، از نظر گزارشای مالی و مالیات نسبت به هزینه های معمولی کسب وکار فرق داره. مبالغ پرداختی در لیزینگ، به جای اینکه دارایی حساب شن، به شکل خرج و مخارجی درنظر گرفته می شن که میشه اونو هنگام محاسبه سود مالیات پذیر در آخر دوره حسابداری مالیاتی مربوطه، با سود مقایسه کرد.
  • در بعضی موارد ممکنه لیزینگ تنها گزینه موجود باشه؛ مثلا ممکنه کسب وکاری کوچیک بخواد تا با پارامترهای موقعیتی محدود، مکانی رو در یک ساختمان اداری بزرگ در اختیار داشته باشه.
  • لیزینگ می تونه در کسب و کاری که انتظار میره در مدت تقریبا کوتاهی رشد داشته باشه، انعطاف پذیری بیشتری بسازه چون خواسته کننده معمولا موظف نیس که در انتهای مدت قرارداد اونو تمدید کنه.

دسته‌ها: آموزشی

دیدگاهتان را بنویسید